
HGS Araç Sınıfları: Otomobil Kaçıncı Sınıf?
HGS araç sınıfları ruhsatınızdaki M1 ya da N1 koduyla değil, aracın aks sayısı ve dingil aralığıyla belirlenir. Altı sınıfın resmî tanımını, 2026 köprü ücretlerini, hangi sınıfın hangi köprüden geçebildiğini ve yanlış sınıfın sonucunu topladık., aracın aks sayısı ve dingil aralığı belirler. Altı sınıfın resmî tanımını, 2026 köprü ücretlerini, hangi sınıfın hangi köprüden geçebildiğini ve yanlış sınıfın sonucunu topladık.
Ramis Kalkan
Otomobiliniz 1. sınıftır. HGS sınıfını ruhsatınızdaki marka, model ya da motor hacmi değil, aracın aks sayısı ve dingil aralığı belirler. Karayolları Genel Müdürlüğü’nün tarifesinde 1. sınıf, aks aralığı 3,20 metreden küçük iki akslı araçlardır; standart binek otomobillerin tamamı bu tanıma girer.
Sınıf sadece bir numara değil, her geçişte cebinizden çıkacak paradır. Aynı köprüden geçen iki akslı minibüs ile otomobil arasındaki fark 15 Temmuz Şehitler Köprüsü’nde 16 TL (KGM tarifesi, 1 Ocak 2026), Osmangazi Köprüsü’nde ise 700 TL’dir (KGM tarifesi, 1 Temmuz 2026). Sisteme yanlış sınıfla kayıtlıysanız bu farkı her geçişte ödersiniz.
Aşağıda altı sınıfın resmî tanımını ve dört büyük köprünün 2026 ücretlerini bulacaksınız. Ruhsattaki M1 ve N1 kodlarının sizi neden yanılttığını, hangi sınıfın hangi köprüyü kullanabildiğini ve sınıfınız yanlışsa ne yapacağınızı da tek tek anlatıyoruz.
Önemli Noktalar
- HGS sınıfı aks sayısı ve dingil aralığıyla belirlenir. 1. sınıf = aks aralığı 3,20 metreden küçük iki akslı araçlar (Karayolları Genel Müdürlüğü tarifesi).
- Ruhsatınızdaki M1 ya da N1 kategorisi HGS sınıfı değildir. Hafif ticari bir araç ruhsatta N1 olabilir ama dingil aralığı 3,20 metrenin altındaysa HGS’de 1. sınıf sayılır.
- Motosikletler 6. sınıftır. Yaygın inanışın aksine sabit bir “1. sınıfın yarısı” kuralı yoktur; 6. sınıf ücreti her tesiste ayrı belirlenir ve oran tesisten tesise 1. sınıfın dörtte biri ile yaklaşık yüzde yetmişi arasında değişir.
- 15 Temmuz Şehitler Köprüsü’nü yalnız 1. sınıf araçlar ve sayılı istisnalar kullanabilir. Karavanlar Fatih Sultan Mehmet Köprüsü’nden geçebilir; izin verilmeyen 2, 3, 4 ve 5. sınıf araçlar zorunlu olarak Yavuz Sultan Selim Köprüsü’nü kullanır (UKOME kararı).
- Araca uymayan sınıf etiketinin tekrar tekrar kullanılması kara listeye alınmayla sonuçlanır (Karayolları Genel Müdürlüğü).
HGS Araç Sınıfı Neye Göre Belirlenir?
Tarifenin ilk baktığı şey aracın aks sayısı. İki akslı araçlarda bir de dingil aralığına bakılır.
Aks, aracın karşılıklı tekerleklerini birbirine bağlayan eksendir. Standart otomobilde iki aks vardır: ön ve arka. Dingil aralığı ise bu iki aksın merkezleri arasındaki mesafedir; teknik metinlerde aks aralığı ya da İngilizce kaynaklarda wheelbase olarak geçer.
Mantık şöyle işler. Aracınız iki akslıysa 3,20 metrelik eşiğe bakılır: altındaysa 1. sınıf, 3,20 metre ve üstündeyse 2. sınıf olur. Üç ya da daha fazla aksınız varsa dingil aralığına artık bakılmaz; sınıfı doğrudan aks sayısı belirler. Motosikletler bu şemanın dışında, kendi sınıfında ücretlendirilir.
Dingil aralığı ruhsatta yazmaz. Aracınızın teknik dokümanında ya da üreticinin model sayfasında bulabilir, Dingil aralığı ruhsatta yazmaz. Binek otomobillerde bu mesafe 2,40 ile 2,90 metre arasındadır, yani eşiğin epey altında; otomobil kullanıyorsanız ölçmenize gerek yok. Uzun şasili panelvan, kamyonet ya da motokaravandaysanız değeri üreticinin teknik föyünden veya model sayfasından teyit edin.. Standart binek otomobillerde bu mesafe 2,40 ile 2,90 metre arasında kalır, yani eşiğin belirgin biçimde altındadır.
1’den 6’ya HGS Araç Sınıfları
Karayolları Genel Müdürlüğü’nün geçiş ücretleri tarifesi altı sınıf tanımlar. Aşağıdaki tanımlar tarife tablosundan birebir alınmıştır.
| Sınıf | Resmî tanım | Tipik araçlar |
|---|---|---|
| 1 | Aks aralığı 3,20 m’den küçük iki akslı araçlar | Binek otomobil, station wagon, SUV, pick-up, kısa şasili panelvan ve kamyonetler |
| 2 | Aks aralığı 3,20 m ve 3,20 m’den büyük, UKOME kararı gereğince geçebilen ve geçemeyen her türlü iki akslı araçlar | Minibüs, uzun şasili panelvan, iki akslı kamyon ve otobüs |
| 3 | 3 akslı her türlü araçlar | Üç akslı kamyon ve otobüs; tek akslı römork çeken iki akslı araç kombinasyonları da Otoyol A.Ş. tanımına göre buraya girer |
| 4 | 4 ve 5 akslı her türlü araçlar | Çekici ve yarı römork kombinasyonları |
| 5 | 6 ve yukarı akslı araçlar | Ağır tonajlı TIR ve özel yük araçları |
| 6 | Motosikletler | Motosiklet ve motorlu bisiklet |
Rakamlar sınıf farkını daha iyi anlatır. Dört büyük köprünün 2026 tarifeleri şöyle:
| Sınıf | 15 Temmuz Şehitler ve FSM | Yavuz Sultan Selim | Osmangazi | 1915 Çanakkale |
|---|---|---|---|---|
| 1 | 59,00 TL | 110,00 TL | 1.170,00 TL | 1.170,00 TL |
| 2 | 75,00 TL | 145,00 TL | 1.870,00 TL | 1.465,00 TL |
| 3 | 168,00 TL | 270,00 TL | 2.225,00 TL | 2.635,00 TL |
| 4 | 333,00 TL | 690,00 TL | 2.950,00 TL | 2.925,00 TL |
| 5 | 440,00 TL | 860,00 TL | 3.720,00 TL | 5.560,00 TL |
| 6 | 25,00 TL | 75,00 TL | 820,00 TL | 295,00 TL |
15 Temmuz Şehitler ve Fatih Sultan Mehmet köprülerinin tarifesi 1 Ocak 2026’dan, Yavuz Sultan Selim, Osmangazi ve 1915 Çanakkale köprülerinin tarifesi 1 Temmuz 2026’dan itibaren geçerlidir; tablo Karayolları Genel Müdürlüğü’nün yayımladığı tarife belgelerinden 7 Eylül 2026’da alınmıştır. Ücretlere KDV dahildir ve üç boğaz köprüsünde de 1 Ocak 2022’den beri iki yönlü ücret alınır. Tarifeler yılda en az bir kez değiştiği için güncel tutarı geçişten önce doğrulayın; kendi güzergâhınızın toplamını güzergâh planlayıcımızda gişe gişe görebilirsiniz.
Otomobiliniz 1. Sınıf mı? 3,20 Metre Kuralı
Evet, 1. sınıftasınız. Piyasadaki binek otomobillerin, station wagonların ve SUV’ların dingil aralığı 3,20 metrenin altındadır; hepsi 1. sınıfa girer. Aracın uzunluğu, ağırlığı ya da motor hacmi bu sonucu değiştirmez.
Karışıklık genellikle boy ile dingil aralığının karıştırılmasından doğar. Uzun SUV’ların toplam uzunluğu 5 metreyi aşabilir, ama ölçülen şey tampondan tampona mesafe değil, iki aks arasındaki mesafedir. Aynı araçta bu değer 2,90 metre civarında kalır.
Pick-up modellerinde de sonuç çoğunlukla aynıdır. Çift kabin pick-up’lar iki akslıdır ve dingil aralığı genellikle 3,20 metrenin altında olur. Yine de uzun şasili sürümlerde eşiğe yaklaşıldığı için aracınızın teknik verisini kontrol etmekte fayda var.
Ruhsattaki M1 ve N1 ile HGS Sınıfı Aynı Şey Değil
Bu ayrım, yanlış sınıf seçiminin en sık nedenidir. Ruhsatınızda yazan M1, N1, M2 gibi kodlar araç tip onayı kategorileridir ve aracın ne için yapıldığını anlatır: M grubu yolcu taşımaya, N grubu yük taşımaya, O grubu römorklara ayrılmıştır.
HGS sınıfı ise aynı aracı bambaşka ölçüyle sınıflandırır. Tarife, aracın ne taşıdığına değil kaç aksı olduğuna ve aksları arasındaki mesafeye bakar. Sonuçta ruhsatta N1 yazan hafif ticari araç, dingil aralığı 3,20 metrenin altında kaldığı sürece HGS’de 1. sınıf sayılır.
İki sistemin kesiştiği yer de var. Karayolları Genel Müdürlüğü’nün köprü erişim kurallarında 15 Temmuz Şehitler Köprüsü’nü kullanabilecekler sayılırken “N1 sınıfı acil yardım ambulansı” ifadesi geçer. Yani tip onayı kategorisi ücretlendirmede değil, erişim izinlerinde karşınıza çıkar.
Ne kadar ödeyeceğinizi aks sayınızla dingil aralığınız belirler. Hangi köprüden geçebileceğinizi ise aşağıdaki erişim listesinden görürsünüz.
Hafif Ticari, Minibüs ve Panelvan: Sınır Nerede?
Bu grup 1. ve 2. sınıfın tam sınırında durur ve tek belirleyici yine 3,20 metredir.
Kısa şasili panelvanlar ve şehir içi kullanılan küçük ticari araçlar eşiğin altında kalır, dolayısıyla otomobille aynı ücreti öder. Uzun şasili ve yüksek tavanlı sürümlerde dingil aralığı 3,20 metreyi aşabilir; o noktada araç 2. sınıfa geçer ve 15 Temmuz Şehitler ve Fatih Sultan Mehmet köprülerinde 59 TL yerine 75 TL ödersiniz.
Minibüs bir tip adı, sınıf adı değil. Kısa şasili minibüsler 1. sınıfta, uzun şasililer 2. sınıfta ücretlendirilir; otoyol işletmecilerinin yayımladığı örnek listelerde minibüs bu yüzden iki sınıfın altında da geçer. Belirleyici olan her zaman dingil aralığıdır. Tarifenin 2. sınıf tanımı iki akslı araçları kapsadığı için, üç akslı midibüs ya da otobüs otomatik olarak 3. sınıfa çıkar.
Ürünü alırken sınıf plakanıza tanımlanır; dingil aralığı ruhsatta yazmadığı için sınırdaki araçlarda beyanınız belirleyici olur. Bu yüzden gişeye gitmeden önce aracınızın dingil aralığını üreticinin teknik föyünden öğrenin ve satış sırasında görevliye söyleyin. Hangi sınıfla kaydedildiğinizi de çıkarken fişinizden ya da e-Devlet’teki hesap bilgileri ekranından teyit edin. Yanlış sınıfla yapılan her geçiş hem eksik ödeme hem de aşağıda anlattığımız kara liste riski demektir.
Karavan ve Römork Çekerseniz Sınıfınız Değişir mi?
Değişir ve bunun resmî karşılığı da var. Otoyol A.Ş.’nin sınıf tanımları römorklu kombinasyonu açıkça sayar: 3. sınıf, “yere değen aks sayısı 3 olan veya çektiği araç ile birlikte yere değen toplam aks sayısı 3 olan” araçtır; 4. sınıf aynı mantıkla 4 veya 5 aksı kapsar. Yani tek akslı bir römork çeken otomobil, kombinasyon olarak üç aks oluşturur ve 3. sınıf ücretlendirilir.
Ağır araçlarda PTT’nin ek kuralı var. Çekici ve dorse birlikte kullanıldığı için HGS ürünü toplam maksimum aks sayısına göre alınır; geçişte aks kaldırılırsa “Akıllı Sınıf” sistemi devreye girer ve yere değmeyen aksın ücreti alınmaz. PTT bu yüzden en yüksek aks sayısına göre ürün alan sürücünün fazladan ödeme yapmadığını belirtiyor.
Motokaravanlarda durum farklıdır. Kendi şasisi üzerinde iki akslı motokaravan, dingil aralığı 3,20 metreyi aşıyorsa 2. sınıfa girer; üç akslı büyük modeller 3. sınıfta ücretlendirilir.
Erişim tarafında ise karavanlar için açık izin var. Karayolları Genel Müdürlüğü’nün köprü erişim listesinde Fatih Sultan Mehmet Köprüsü’nü kullanabilecekler arasında karavanlar adıyla sayılır. Buna karşılık Avrasya Tüneli römork çeken araçlara kapalıdır: işletmeci yük taşımacılığında kullanılan O1, O2, O3 ve O4 cinsi taşıtları Buna karşılık Avrasya Tüneli römork çeken araçlara kapalıdır. İşletmeci ikiden fazla akslı araçları yasaklı araçlar arasında sayıyor; otomobil ile tek akslı bir römork birlikte üç aks ettiği için bu yasağın içine girersiniz. Listede ayrıca yük taşımacılığında kullanılan O1, O2, O3 ve O4 cinsi taşıtlar da var; tünelde 2,80 metrelik yükseklik ve 5.000 kilogramlık ağırlık sınırı uygulanıyor, bu da çoğu motokaravanı eliyor..
Kombinasyon tanımını her işletmeci aynı ayrıntıda yayımlamadığı için, karavan ya da römorkla ilk kez yola çıkacaksanız sınıfınızı geçişten önce geçeceğiniz yolun işletmecisine doğrulatın.
TIR, Kamyon ve Çekici: 4. ve 5. Sınıfta Neler Değişir?
Ağır vasıtada sınıfı yine aks sayısı belirler, ama iki konu binek araçta hiç karşınıza çıkmaz.
Sınıf, çekici ile dorsenin toplamıdır. İki akslı kamyon 2. sınıf, üç akslı kamyon 3. sınıftır. Çekici ile yarı römork birlikte dört ya da beş aks ediyorsa 4. sınıf, altı ve daha fazla aksa çıkıyorsa 5. sınıf olur. Ölçülen şey aracın tek başına aks sayısı değil, yola değen toplam aks sayısıdır.
Ürün en yüksek aks sayısına göre alınır. PTT, çekici ve dorse birlikte kullanıldığı için HGS ürününün toplam maksimum aks sayısına göre alınmasını ister. Geçişte aks kaldırılırsa “Akıllı Sınıf” devreye girer ve yere değmeyen aksın ücreti alınmaz; yani en yüksek sınıfa göre ürün almak fazladan ödeme anlamına gelmez.
Dorsenin Kendi Plakası Ayrı Ceza Doğurabilir
Ağır vasıtada kolay gözden kaçan risk burada. Dorsenin kendi plakası vardır ve gişe geçişi bazen çekicininkinden değil, o plakadan tespit eder. Plaka çekiciden farklı olduğu için kayıt dorse adına açılır: çekicinin hesabı dolu olsa bile dorse plakasına ihlalli geçiş ve ceza yazılabilir.
Çözüm dorseye ayrı ürün almak değil, dorse plakasını çekicinin mevcut ürününe bağlamaktır. Bağlamanın koşullarını, istenen belgeleri, iptalin üç türünü ve en sık ret nedenlerini dorse plaka bağlama rehberimizde adım adım anlattık.
Filo hesabınızı yönetiyorsanız yetki ve bakiye düzenini de kurumsal HGS rehberimizde bulursunuz.
Motosikletler 6. Sınıftır
Motosikletlerin kendi sınıfı var. Karayolları Genel Müdürlüğü’nün işlettiği otoyol ve köprülerde 6. sınıf ücreti öderler. Tarife notu bunu tek cümleyle söylüyor.
Sürücüler arasında yaygın olan “motosiklet 1. sınıfın yarısını öder” bilgisi ise 2026 tarifeleriyle uyuşmuyor; oran tesise göre dörtte birle yüzde yetmiş arasında değişir. Etiketin nereye yapıştırılacağı, köprü erişimi ve Avrasya Tüneli’nin gece tarifesiyle birlikte ayrıntıyı motosiklette HGS rehberimizde topladık.
Avrasya Tüneli aynı numaralandırmayı kullanır, yalnız üç sınıfı işletir. Tünelde aks aralığı 3,20 metreden küçük iki akslı araçlar otomobil, yani 1. sınıf sayılır; aks aralığı 3,20 metre ve üstünde olup UKOME kararıyla geçişine izin verilen iki akslı araçlar minibüs, yani 2. sınıftır; motosikletler ise 6. sınıf tarifesinden ücretlendirilir. 3, 4 ve 5. sınıf araçlar tünele zaten giremez. Sınıf numarası tek ölçüt de değildir: iki akslı olduğu için tarifede 2. sınıfa düşen otobüsler işletmecinin yasak listesindedir, minibüsün geçişi ise UKOME kararına bağlıdır.
Sınıfınız Hangi Köprüden Geçebilir?
İstanbul’da sınıf yalnız fiyatı değil, hangi köprüyü kullanabileceğinizi de belirler. Kurallar UKOME kararına dayanır; tarife tabloları sınıf bazında özet verir, ayrıntılı araç listesini ve koşullarını ise Karayolları Genel Müdürlüğü’nün köprü kısıtlamaları sayfası yayımlar.
15 Temmuz Şehitler Köprüsü
-
- sınıf araçlar
- Yolcu taşımasında kullanılan M1 ve M2 sınıfı 2. sınıf araçlar; N1 kategorisindeki minibüs tipi olan ve yük taşımayan panelvan kamyonetler de bu izne dâhildir
- Turizm, personel ve okul servisleri
- Toplu taşıma araçları: İETT ve özel halk otobüsü, Otobüs A.Ş., taksi, dolmuş
- N1 sınıfı acil yardım ambulansı ve acil sağlık araçları
Fatih Sultan Mehmet Köprüsü
-
- sınıf araçlar
-
- sınıf araçlar; tüm kamyon ve otobüsler hariç
- Tüm servis araçları, karavanlar ve D4 yetki belgeli araçlar
- Toplu taşıma araçları
- Karayolları Genel Müdürlüğü’nden izinli kamu kurum ve kuruluşlarının resmî plakalı hizmet araçları
Yavuz Sultan Selim Köprüsü
- Tüm motorlu araç sınıfları
- Özel yük taşıyan araçlar ile kimyasal ve tehlikeli madde taşıyan araçlara belirli kriterler doğrultusunda izin verilir
Listelerdeki iki izin koşulludur. Panelvan izni, sürücü bölümü gövdeyle birleşik olan ve yük taşımayan minibüs tipi panelvan kamyonetlerle sınırlıdır; Karayolları Genel Müdürlüğü azami yüklü ağırlığı 0,75 tonu geçmeyen hafif römorklu araçları ayrıca hariç tutar. D4 yetki belgeli araçlarda ise izin, şehirler arası 100 kilometreye kadar ticari yolcu taşımacılığı yapan araçları kapsar. Toplu ulaşım araçları önce Toplu Ulaşım Hizmetleri Müdürlüğü’nden Güzergâh Kullanım İzin Belgesi alır, sonra bu belgeyle Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü’ne başvurup izin ister.
Listede yer almayan 2, 3, 4 ve 5. sınıf araçlar ile kimyasal ve tehlikeli madde taşıyan araçlar zorunlu olarak Yavuz Sultan Selim Köprüsü’nü kullanır. Tehlikeli madde taşıyan araçlarda sınıfın başka sonucu daha var: 29 Temmuz 2026 tarihli Yönetmeliğin 6. maddesi, tehlikeli madde geçişine izin verilen köprü ve tünellerde ayrıca ücret alınması hâlinde 1, 2 ve 3. sınıf araçlardan on katı, 4 ve 5. sınıf araçlardan beş katı ücret alınacağını yazıyor.
Pratik sonuç şu iki cümlede toplanır. Kamyonunuz ya da otobüsünüzle boğazı geçecekseniz rotanızı baştan Yavuz Sultan Selim üzerinden kurun. Karavanınız varsa Fatih Sultan Mehmet’ten geçebilirsiniz, 15 Temmuz Şehitler’den geçemezsiniz.
Sınıfınız Yanlışsa: Kara Liste ve Düzeltme
Yanlış sınıf iki yönlü zarar verir. Sınıfınız olduğundan düşük tanımlıysa her geçişte eksik ödeme yaparsınız ve fark ihlal olarak kaydedilebilir; ihlalli geçişin nasıl işlediğini ve 15 günlük telafi süresini HGS olmadan geçiş yazımızda anlattık. Yüksek tanımlıysa hakkınız olmayan tutarı ödersiniz.
Karayolları Genel Müdürlüğü tekrarlanan uyumsuzluğu açıkça yaptırıma bağlar: araca uymayan sınıf etiketinin tekrar tekrar kullanılması kara listeye alınmayla sonuçlanır. Yani sorunu görmezden gelmek hesabınızın kara listeye alınmasına kadar gider; Karayolları Genel Müdürlüğü kara listenin sonuçlarını ayrıca tanımlamıyor, bu yüzden düzeltmeyi beklemeye bırakmayın.
Yanlış sınıf bazen sizin beyanınızdan, bazen sistemin okuma hatasından doğar. Hangisi olursa olsun düzeltmeyi istemek araç sahibinin işidir; kendiliğinden düzelmez.
Düzeltme için sırayla şunları yapın:
- Sistemde hangi sınıfa kayıtlı olduğunuzu görün. Adınıza tanımlı hesabın ayrıntısını e-Devlet’teki “HGS Hesap Bilgileri Sorgulama” hizmetinden ya da PTT’nin HGS müşteri portalından açarsınız. Ürünü bankadan aldıysanız kaydı bankanızın kanallarından sorgulayın.
- Aracınızın gerçek verisini toplayın: aks sayısı ve dingil aralığı, ruhsat fotokopisi.
- Hesabı açtığınız kuruma başvurun. Etiketi PTT’den aldıysanız PTT müşteri hizmetlerine, bankadan aldıysanız ilgili bankaya sınıf düzeltmesi talebi iletin. Düzeltme, ürünü satan kurumun kaydı üzerinden yapılır.
- Geçiş kaydındaki hata için Karayolları Genel Müdürlüğü’ne yazın. PTT, geçiş ve ihlal bilgilerine ait tüm düzeltme, inceleme ve itiraz işlemlerinin Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yapıldığını, taleplerin hgs@ptt.gov.tr adresine ya da 0850 460 60 60 numaralı HGS çağrı merkezine iletilebileceğini belirtiyor.
- Fazla tahsilat varsa iadeyi aynı başvuruda isteyin. Sınıf hatasından doğan iadeler için PTT de Karayolları Genel Müdürlüğü de bir süre yayımlamıyor; bu yüzden talebi sözlü bırakmayın. Yazılı başvurun, geçiş dökümünüzü ekleyin, başvuru kayıt numaranızı isteyin ve cevap gelmezse aynı numarayla takip edin. Dilekçede ne yazacağınızı ve hangi belgeleri ekleyeceğinizi HGS cezasına itiraz rehberimizde anlattık.
Sınıf düzeltmesini bir sonraki yolculuğa bırakmayın. Düzeltmeden yapılan her geçiş aynı farkı tekrarlar ve düzeltme talebinizin kapsamını büyütür.
Yabancı plakalı aracınız varsa Sınıf seçimi yabancı plakalı araçlarda da aynı mantıkla işler: aks sayınız ve dingil aralığınız hangi sınıfa denk geliyorsa hesabınızı o sınıfla açarsınız. Yabancı plakalı araçlar için HGS’yi Vignetim uygulamasından alabilir, sınıfınızı satın alma sırasında seçebilirsiniz; Türk kimlik numarası ya da Türk banka hesabı gerekmez. Ayrıntılar yabancı plaka için HGS sayfamızda. Sorgulama ekranlarını yabancı plaka HGS sorgulama rehberimizde bulabilirsiniz; yanlış sınıf yüzünden fazla tahsil edilen tutarı nasıl geri isteyeceğinizi ise yabancı plaka HGS cezası ve itiraz yazımızda anlattık.
Özetle
HGS araç sınıfını ruhsatınız değil, aracınızın geometrisi belirler. İki akslı ve dingil aralığı 3,20 metrenin altındaysanız 1. sınıfsınız; binek otomobiller, station wagonlar, SUV’lar ve kısa şasili hafif ticari araçlar bu gruptadır. Eşiği aşan iki akslı araçlar 2. sınıfa girer. Üç akslılar 3. sınıf, dört ve beş akslılar 4. sınıf, altı ve daha fazla akslılar 5. sınıftır. Motosikletler 6. sınıftadır ve sabit bir yarım ücret kuralı yoktur.
Sınıf hem fiyatı hem erişimi belirler. 15 Temmuz Şehitler Köprüsü’nde 1. sınıf ile 2. sınıf arasındaki 16 TL’lik fark Osmangazi Köprüsü’nde 700 TL’ye çıkar. Erişim tarafında da ayrım nettir: kamyon ve otobüsler Yavuz Sultan Selim’e, karavanlar Fatih Sultan Mehmet’e yönlendirilir.
Sıradaki adım net. Hesabınıza hangi sınıfın tanımlandığını e-Devlet’teki HGS Hesap Bilgileri Sorgulama ekranından ya da PTT’nin HGS müşteri hizmetleri portalından görün; ekranda yazan sınıf aracınızın aks sayısı ve dingil aralığıyla uyuşmuyorsa hesabı açtığınız kuruma hemen başvurun. Sistemin bütününü merak ediyorsanız HGS nedir rehberimiz, hesabı ilk kez açacaksanız HGS nasıl alınır rehberimiz sıradaki durağınız.
Sık Sorulan Sorular
1. sınıf. Karayolları Genel Müdürlüğü tarifesi 1. sınıfı “aks aralığı 3,20 m’den küçük iki akslı araçlar” olarak tanımlar ve piyasadaki binek otomobillerin tamamı bu tanıma girer. Aracın uzunluğu, ağırlığı ya da motor hacmi sınıfı değiştirmez.
İki veriye bakarsınız: aracınızın aks sayısı ve dingil aralığı. İki akslıysanız ve dingil aralığınız 3,20 metrenin altındaysa 1. sınıfsınız. Dingil aralığı ruhsatta yazmaz; aracın teknik dokümanından ya da üreticinin model sayfasından öğrenebilirsiniz.
SUV’lar da 1. sınıftır. Toplam uzunlukları 5 metreyi aşsa bile ölçülen şey iki aks arasındaki mesafedir ve bu değer standart SUV’larda 3,20 metrenin altında kalır.
1. sınıf, aks aralığı 3,20 metrenin altında kalan iki akslı araçlardır: binek otomobiller, station wagonlar, SUV’lar, kısa şasili panelvanlar ve kamyonetler. 2. sınıf ise eşiği aşan iki akslı araçlardır: minibüsler, uzun şasili panelvanlar, iki akslı kamyon ve otobüsler.
Aks sayısına bağlıdır. İki akslı kamyonlar 2. sınıf, üç akslılar 3. sınıf, dört ve beş akslı çekici ile yarı römork kombinasyonları 4. sınıf, altı ve daha fazla akslı ağır taşımalar 5. sınıftır. Sayılan aks, çekicinin tek başına değil dorseyle birlikte yola değen toplam aks sayısıdır.
Çekici tek başına değerlendirilmez. Sınıfı, çektiği dorseyle birlikte yola değen toplam aks sayısı belirler: dört ya da beş aksta 4. sınıf, altı ve üstünde 5. sınıf. PTT ürünün toplam maksimum aks sayısına göre alınmasını ister; geçişte aks kaldırılırsa u0022Akıllı Sınıfu0022 yere değmeyen aksın ücretini almaz.
Alınmaz. Dorse plakasına ayrı ya da sanal ürün tanımlanmaz; plaka çekicinin mevcut HGS ürününe bağlanır ve ücret çekicinin hesabından tahsil edilir. Bağlama yapılmazsa geçiş dorse plakasından tespit edildiğinde o plaka adına ceza kaydı açılabilir.
Bağlı ve aktif bütün dorse plakaları otomatik düşer. Çekiciye yeni ürün aldıktan sonra dorseleri yeniden bağlamanız gerekir; aksi hâlde dorse plakasına yeniden ceza kaydı açılır. Dingil aralığına bağlıdır. Kısa şasili panelvanlar eşiğin altında kalır ve 1. sınıf ücreti öder; uzun şasili, yüksek tavanlı sürümlerde dingil aralığı 3,20 metreyi aşabilir ve araç 2. sınıfa geçer. Ruhsattaki N1 kodu tek başına sınıfı belirlemez.
Motosikletler 6. sınıftır ve her tesisin kendi 6. sınıf tarifesini öder. Bu tutar 15 Temmuz Şehitler ve Fatih Sultan Mehmet köprülerinde 25,00 TL (KGM tarifesi, 1 Ocak 2026); Yavuz Sultan Selim Köprüsü’nde 75,00 TL, 1915 Çanakkale Köprüsü’nde 295,00 TL, Osmangazi Köprüsü’nde 820,00 TL’dir (KGM tarifeleri, 1 Temmuz 2026).
Hayır, güncel tarifelerde sabit bir yarım ücret oranı yoktur. 15 Temmuz Şehitler ve Fatih Sultan Mehmet köprülerinde 6. sınıf ücreti 1. sınıfın yaklaşık %42’si, Yavuz Sultan Selim’de üçte ikisi, Osmangazi’de yaklaşık yüzde yetmişi, 1915 Çanakkale’de dörtte biri kadardır. Geçeceğiniz tesisin kendi tarifesine bakın.
Değişir. Otoyol A.Ş. 3. sınıfı u0022yere değen aks sayısı 3 olan veya çektiği araç ile birlikte yere değen toplam aks sayısı 3 olanu0022 araç diye tanımlar; tek akslı römork çeken otomobil bu tanıma girer ve 3. sınıf ücretlendirilir. Ağır araçlarda ürün maksimum aks sayısına göre alınır, aks kaldırıldığında u0022Akıllı Sınıfu0022 sistemi yere değen aksa göre ücretlendirir (PTT).
Fatih Sultan Mehmet Köprüsü’nden. Karayolları Genel Müdürlüğü’nün erişim listesi karavanları bu köprüyü kullanabilecek araçlar arasında adıyla sayıyor. Avrasya Tüneli ise römork çeken araçlara kapalıdır ve 2,80 metrelik yükseklik sınırı uygular.
Hayır. 15 Temmuz Şehitler Köprüsü’nü 1. sınıf araçlar, servis araçları, toplu taşıma araçları ve N1 sınıfı acil sağlık araçları kullanabilir. İzin listesinde yer almayan 2, 3, 4 ve 5. sınıf araçlar zorunlu olarak Yavuz Sultan Selim Köprüsü’nü kullanır.
Eksik ödeme yaptığınızda fark ihlal olarak kaydedilebilir. Karayolları Genel Müdürlüğü ayrıca araca uymayan sınıf etiketinin tekrar tekrar kullanılmasının kara listeye alınmayla sonuçlandığını bildiriyor.
Hesabınızı açtığınız kuruma başvurun: etiketi PTT’den aldıysanız PTT müşteri hizmetlerine, bankadan aldıysanız bankanıza. Geçiş kaydındaki hatalar için ise PTT, tüm düzeltme ve itiraz işlemlerinin Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yürütüldüğünü belirtiyor; talebinizi hgs@ptt.gov.tr adresine ya da 0850 460 60 60 numarasına iletirsiniz.
Kaynaklar
- Otoyol A.Ş. – araç sınıfı tanımları ve ücret hesaplama
- PTT HGS Müşteri Hizmetleri – ağır vasıta ve Akıllı Sınıf
- Karayolları Genel Müdürlüğü – Köprü ve otoyollarda araç geçiş kısıtlamaları
- Karayolları Genel Müdürlüğü – Otoyol ve Köprü Geçiş Ücretleri
- 15 Temmuz Şehitler ve Fatih Sultan Mehmet Köprüleri geçiş ücretleri tarifesi, 01.01.2026 (KGM)
- Yavuz Sultan Selim Köprüsü geçiş ücretleri tarifesi, 01.07.2026 (KGM)
- Osmangazi Köprüsü geçiş ücretleri tarifesi, 01.07.2026 (KGM)
- 1915 Çanakkale Köprüsü geçiş ücretleri tarifesi, 01.07.2026 (KGM)
- Karayolları Genel Müdürlüğü – HGS
- Ücretli Karayollarında Yabancı Plakalı Araçlara Ait Geçiş Ücretleri ve İdari Para Cezaları ile Cezaların Tahsiline İlişkin Yönetmelik (29 Temmuz 2026, Resmî Gazete sayı 33324)
- PTT – HGS Ödeme Sistemleri
- Avrasya Tüneli – Ücretler ve ödeme seçenekleri
- Avrasya Tüneli – Hangi araçlar tünelden geçebilir? (SSS)

Ramis Kalkan, Vignetim’de büyüme süreçlerini yönetiyor. Dijital vinyetlerden eSIM'lere kadar, Avrupa'daki karayolu seyahatlerini daha sorunsuz hale getiren her şey hakkında yazıyor. Ankara'da yaşıyor ve genellikle bir sonraki rotasını planlamanın tam ortasında oluyor.

